Επενδυτές Χωρίς Σύνορα
Αναλύσεις για την Οικονομία και το Χρηματιστήριο
Λίγα λόγια για εμένα
Ο Βασίλης Παζόπουλος είναι οικονομολόγος, , χρηματιστηριακός αναλυτής, vpazopoulos@gmail.com
Σύνδεσμοι


Τι θα αποφασίσει μεθαύριο η FED
1185 αναγνώστες
Τρίτη, 17 Σεπτεμβρίου 2013
11:23

http://www.capital.gr/gmessages/showTopic.asp?id=3978309

Αναμφίβολα η απόφαση για την συνέχιση ή όχι της πολιτικής της Κεντρικής Τράπεζας των ΗΠΑ (FED), είναι το καθοριστικότερος παράγοντας για την πορεία των αγορών σε παγκόσμιο επίπεδο. Όποιος ασχολείται με τα μεγάλα διεθνή χρηματιστήρια, θα έχει συνειδητοποιήσει πως όποτε δημιουργείται υποψία και μόνο ότι θα σταματήσει ή θα περιοριστεί το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης (Quantitative Easing), είναι αρκετή για να ρίξει τις μετοχές.

Τι είναι η πολιτική της ποσοτικής χαλάρωσης

Καταρχήν ας δούμε τι είναι η περιβόητη πολιτική ποσοτικής χαλάρωσης, μια που αρκετοί  έχουν την απλοϊκή και λανθασμένη εντύπωση πως απλά οι Κεντρικές Τράπεζες τυπώνουν συνέχεια χαρτονομίσματα. 

Ο παραδοσιακός τρόπος επέμβασης των Κεντρικών Τραπεζών στην οικονομία, ήταν μέσω της μεταβολής των βραχυπρόθεσμων επιτοκίων δανεισμού. Κατά κανόνα τα χαμηλά επιτόκια ευνοούν την κατανάλωση και τις επενδύσεις, ενώ αντίθετα αποθαρρύνουν την αποταμίευση. Όταν όμως φτάσουν σε ένα σημείο που δεν μπορούν να ελαττωθούν περισσότερο, η μόνη διέξοδος είναι να διοχετευτεί άμεσα χρήμα στην οικονομία. 

Αυτό επιτυγχάνεται κυρίως με αγορά τίτλων του δημοσίου. Η Κεντρική Τράπεζα αγοράζει η ίδια κρατικά ομόλογα, κυριολεκτικά από το τίποτα. Απλά πληκτρολογεί την εντολή και δημιουργεί χρήμα. Τα χρηματοοικονομικά ιδρύματα που πωλούν τα χρεόγραφα στη Κεντρική Τράπεζα λαμβάνουν το μαγικά δημιουργημένο χρήμα, αποκτώντας ρευστότητα. Αυτή η κίνηση έχει σαν αποτέλεσμα οι τράπεζες να έχουν την δυνατότητα να δανείζουν μεγάλες ποσότητες και σε χαμηλά επιτόκια.

Ποιος είναι ο σκοπός της

Ο σκοπός της Federal Reserve είναι βέβαια να βοηθήσει την οικονομική ανάπτυξη. Τα χαμηλότερα μακροπρόθεσμα επιτόκια, βοηθούν και τονώνουν την αγορά στέγης. Οι καταναλωτές μπορούν να αναχρηματοδοτήσουν υφιστάμενες υποθήκες ή να δανειστούν για να αγοράσουν ένα νέο σπίτι. Τα επαγγέλματα  που σχετίζονται με την οικοδομική δραστηριότητα, αντιπροσωπεύουν περίπου το 1/3 του ΑΕΠ της χώρας. 

Τα χαμηλά επιτόκια ευνοούν και τις επιχειρήσεις. Μπορούν να δανειστούν φτηνά, άρα να επεκτείνουν τις δραστηριότητες τους και να προσλάβουν περισσότερους ανθρώπους. Ο στόχος της FED ήταν να ρίξουν το ποσοστό της ανεργίας τουλάχιστον στο 6,5%.

Όπως αναφέραμε παραπάνω, οι τράπεζες και τα πιστωτικά ιδρύματα έχουν πρόσβαση σε φθηνό χρήμα. Αυτό θα τους επιτρέψει να δανείζουν περισσότερο και φυσικά να δημιουργήσουν μεγαλύτερα  κέρδη.

Ο τελικός στόχος είναι η αύξηση του πραγματικού εισοδήματος. Η αύξηση της απασχόλησης θα τονώσει τις καταναλωτικές δαπάνες σε όλους τους τομείς, βασικό κίνητρο για ενδυνάμωση της παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών. 

Τι πέτυχε στην πραγματικότητα 

Παρά την άφθονη ρευστότητα που διοχετεύτηκε στην αγορά, η απασχόληση δεν έφτασε στα επίπεδα που επιθυμούσανε. Για παράδειγμα η ανεργία αυξήθηκε σε 21 κράτη και μειώθηκε σε 27 κράτη κατά τη διάρκεια των τελευταίων τριών μηνών.

Ο τομέας της στέγασης και αγοράς ενυπόθηκων δανείων, δεν φαίνεται να πηγαίνει καλά. Οι νέες πωλήσεις κατοικιών μειώθηκαν και έφτασαν στο χαμηλότερο σημείο τους στο εννεάμηνο. Η κατασκευαστική δραστηριότητα είναι ακόμη σε χαμηλό επίπεδο, με τη ζήτηση να περιορίζεται εν μέρει από τα αυστηρότερα κριτήρια για τα στεγαστικά δάνεια. 

Το σημαντικότερο σημείο είναι τα εισοδήματα των νοικοκυριών. Η μεσαία τάξη στις ΗΠΑ, είδε σε πραγματικές τιμές (αποπληθωρισμένες), τα εισοδήματα της, να έχουν πέσει. Ο μέσος  όρος τον Ιούνιο του 2013 ήταν 52.098 δολάρια, ενώ τον Ιούνιο του 2009, όταν η ύφεση έληξε επίσημα, ήταν 54.478 δολάρια. Το σίγουρο είναι πως αν οι αριθμοί αυτοί επιδεινωθούν περαιτέρω, θα αυξηθεί και η ανεργία. 

Κίνδυνοι και ευκαιρίες

Το 1994 η Fed είχε προχωρήσει σε παρόμοια αλλαγή πολιτικής με αποτέλεσμα οι αγορές ομολόγων σε όλο τον κόσμο να κατακρημνιστούν. Εάν η επίπτωση ήταν μεγάλη τότε, μπορούμε να αναμένουμε ως δεδομένο  ότι θα είναι ακόμα μεγαλύτερη σήμερα. Η παγκόσμια οικονομία είναι ακόμα πιο συνδεμένη και τα αναπτυγμένα κράτη έχουν δυσθεώρητα χρέη. 

Οι τράπεζες (οι αμερικάνικες κυρίως) θα επωφεληθούν από την αύξηση των επιτοκίων. Οι περισσότερες κατέχουν μόνο βραχυπρόθεσμα δάνεια, με  κυμαινόμενα επιτόκια.  Στην αντίθετη περίπτωση, κερδισμένες θα είναι οι εταιρίες που επενδύουν σε ακίνητα και υποθήκες (REITs). Ειδικά  μετοχές με μερισματική απόδοση πάνω από 10% θα πρέπει να είναι στην προσοχή μας, αν όχι στο χαρτοφυλάκιο μας. 

Αν είμαστε στην αρχή ενός κύκλου αύξησης των επιτοκίων, καλό θα είναι να αποφεύγουμε τίτλους σταθερού επιτοκίου και εισοδήματος. Θα έχουμε πιέσεις στις μετοχές που προσελκύουν επενδυτικό κοινό που ενδιαφέρεται για μερισματική απόδοση. Αυτές οι αποδόσεις θα έχουν να ανταγωνιστούν τα υψηλότερα επιτόκια των ομολόγων του αμερικάνικου δημοσίου. 

Συμπέρασμα

Το σκεπτικό ήταν πως η Κεντρική Τράπεζα θα μειώσει τα επιτόκια και θα διοχετεύσει επιπλέον ρευστότητα στις τράπεζες, ελπίζοντας ότι έτσι ο κόσμος και οι επιχειρήσεις θα δανείζονταν πιο πολύ, θα ξόδευαν σε επενδύσεις και καταναλωτικά αγαθά και θα δημιουργούνταν ανάπτυξη. Όμως, από ότι φάνηκε στην πράξη, αυτό δεν ήταν εύκολο να πραγματοποιηθεί. 

Αν τα εισοδήματα είναι χαμηλότερα, οι πωλήσεις κατοικιών σε στασιμότητα, οι αιτήσεις ενυπόθηκων δανείων μειωμένες και η ανεργία παραμένει ψηλά, ποιοι είναι οι λόγοι που η Fed να σταματήσει την QE ή ακόμη και να την περιορίσει ; 

Από την άλλη, ακριβώς επειδή η FED δεν έχει πετύχει τους στόχους της, ίσως αλλάξει στρατηγική. Το επόμενο έτος θα υπάρξει νέος επικεφαλής. Δεν είναι απίθανο ο διάδοχος του Μπεν Μπερνάνκι, να θεωρήσει πως θα χρειαστεί διαφορετική προσέγγιση.

Όσο οι κινήσεις της Fed εξαρτώνται από οικονομικά στοιχεία που δεν γνωρίζουμε ακριβώς, είναι προφανές ότι τίποτα δεν μπορεί να  θεωρείται δεδομένο. Παρόλα αυτά, η λογική και η σημερινή πραγματικότητα προδικάζουν πως θα συνεχιστεί, τουλάχιστον για την ώρα, η ίδια πολιτική. 

 

vpazopoulos@gmail.com

 

 

 

Σχετικές μετοχές:
DOW USD ΓΔ
Το σχόλιό σας

Σχετικά με το blog
Αναλύσεις για την Οικονομία και το Χρηματιστήριο από τον Βασίλη Παζόπουλο, οικονομολόγο, αναλυτή, χρηματιστηριακό σύμβουλο
Αναζήτηση
Προηγούμενα Άρθρα
Τελευταίες δημοσιεύσεις